Ik ben Maria Montessori

Peter van Eeden op latere leeftijd

Er zijn na het overlijden van Maria Montessori in 1952 door de jaren heen een aantal boekjes verschenen die bedoeld waren om de gedachte aan haar levend te houden onder jonge kinderen. Het eerste verscheen precies tien jaar nadat ze overleden was. Het heette eenvoudig Maria Montessori en was geschreven door een Amsterdamse Montessorileider: Peter van Eeden. Hij beschreef haar leven in een aantal ‘lesjes’ aan zijn groep, die tezamen het levensverhaal van Maria Montessori vormden. Het is een goed geschreven boekje waaruit de liefde die Van Eeden voor zijn vak had duidelijk doorklonk. Kinderen kregen tot dan een lepeltje of een sigaretten dover met de school erop bij hun afscheid van de school. Nu kregen ze het boekje.

 

Montessori door Erika Keijser – Hedeman

Dertig jaar later – in 1992 – werd in het Onderwijsmuseum dat toen nog in Rotterdam gevestigd was een tentoonstelling over het Montessorionderwijs gehouden. De tentoonstelling was een succes. In 1995 vroeg de Nederlandse Montessori Vereniging aan de samenstelster van die tentoonstelling om twee boekjes over Maria Montessori te schrijven: Eén voor kinderen en één voor hun ouders. Erika Keijser – Hedeman maakte haar titel nog wat korter: Montessori. Het boekje voor de kinderen had een mooie lay-out en was prachtig geïllustreerd met historische foto’s en foto’s uit die toen moderne tijd. Alles in zwart-wit. En met verklarende teksten erbij. Ik kan me eigenlijk niet herinneren hoe het boekje aansloeg.

Maria Montessori door Sir Frank O Salisbury

In dezelfde tijd kwam er nog een boekje uit: Maria Montessori van de hand van Michael Pollard. Vertaald uit het Engels door John Tielemans en deel van een serie boekjes over mensen die een positieve bijdrage hebben geleverd aan de wereld. Een soort van Helden! van Janny van der Molen, maar dan in losse boekjes. Op de voorplaat het postume portret van Montessori door Sir Frank O. Salisbury uit 1955. In de serie verder boekjes over bij voorbeeld Louis Braille, Florence Nightingale en de Dalai Lama. Een mooi geïllustreerd boekje met foto’s en tekeningen in zwart-wit en kleur. Sterk punt is de verklarende tekst bij de plaatjes. De tekst van het boekje zelf vind ik wat minder. Niet goed op kinderen afgestemd. [ ‘haar contemplatieve, mystieke aard’; gooi het maar in mijn kinderpet.] En slordig zo hier en daar: Het Geheim van de Kindertijd in plaats van Het Geheim van het Kinderleven. als titel van een van de boeken van Maria Montessori. Op bladzij 58 en 59 staan twee foto’s van Maria Montessori die de Gatehouse School in Londen bezoekt. Een van de foto’s wordt gedateerd als gemaakt in 1915 en de andere in 1951. Terwijl je een oudere Maria ziet – duidelijk uit 1951 – hetzelfde schaaltje in de hand op beide foto’s.

De kaft van Ik ben Maria Montessori

Portret van Maria Montessori, getekend door een kind.

Het is daarom goed dat AVE.IK, een instelling die werkt aan de verbetering van de Montessoriopvoeding en in Nederland gevestigd is, met een nieuw boekje gekomen is: Ik ben Maria Montessori. De schrijfster – Bertje Fonts van Engelen – Vogelzang – kiest een origineel uitgangspunt voor haar tekst. Echt een vondst. Ze kruipt in de huid van Maria Montessori en vertelt van daaruit het levensverhaal. Als kind bezocht Bertje een Montessorischool in Enschede en na de middelbare school en een onderwijzersopleiding werd ze Montessorileraar. Ze haalde haar Montessoridiploma en ging Almelo op een Montessorischool werken. Bertje vertelde het levensverhaal van Maria Montessori aan haar groep. De kinderen maakten spontane tekeningen bij dit levensverhaal. Die tekeningen illustreren het boek. De schrijfster treft de juiste toon; haar tekst is heel goed afgestemd op de kinderen aan wie ze het verhaal vertelt. De taal is helder en eenvoudig. Een schot in de roos. De tekeningen worden achterin het boek aangevuld met foto’s uit verschillende fases in het leven van Montessori. Ik zie dezelfde foto uit 1951 gemaakt in de Gatehouse school. Maar dat het die school is weet ik van Michael Pollard. In Ik ben Maria Montessori staat geen enkel bijschrift bij de foto’s en de tekeningen. Dat is wel jammer. De tekst lijkt me helemaal correct. Het boekje is een must voor schoolverlaters van een Montessorischool. We mogen blij zijn met de initiatief.

Genoemde boeken:

Maria Montessori 
Haar Leven en Werk in kort Bestek
Peter van Eeden
Dokumentatie- en Informatiecentrum
Zelhem. Eerste herziene druk 1973.

Montessori
Een Boekje over haar Leven en over haar Werk
Erika Keijser-Hedeman
Nederlandse Montessori Vereniging. 1998.

Maria Montessori
De Italiaanse arts die het Onderwijssysteem over de hele Wereld ingrijpend veranderde
Michael Pollard
Vertaling: John Thielemans
Uitgeverij Infodok Leuven en Nederlandse Bibliotheek en Lektuur Centrum Den Haag
Leuven – Den Haag 1990.

Helden!
Mensen die de Wereld mooier maakten
Janny van der Molen
Uitgeverij Ploegsma Amsterdam. Vijfde herziene druk 2016.

Ik ben Maria Montessori
Bertje Fonts van Engelen
AVE.IK inspiratie in creatie. Enschede 2017.

 

1 Reactie

  1. Kelpin Fred

    Op mijn mailadres en op Facebook hebben verschillende mensen gereageerd op dit bericht:

    Jacqueline Hendriksen van AVE.IK deelde de link van dit bericht op Facebook. Ze schreef: Zoals ik al op FB postte: Het voelt als een eer om door jou besproken te worden. Je bent echt zo goed bezig met je artikelen en je website, dank daarvoor.
    En tot in april.

    André Gilara en Angie Ruiz Mondéjar deelden de link naar dit bericht op Facebook.

    Esther Pelgrom van AVE.IK schreef: Dag Fred, wat een lovend stuk heb je geplaatst over ons boek. Dank dank dank. Mooi compliment ook over de toon van het boek en de correctheid. Ik heb de link doorgestuurd aan Bertje.

    Bob Molier van Montessori Magazine schreef: Mooi overzicht Fred! Ik neem het op in de nieuwsbrief 🙂

    Met Maartje Hazenoot correspondeerde ik recentelijk veel over andere berichten op deze berichtenpagina. Ze schreef: Dank Fred, groet, Maartje.

    Je kunt ook het formulier hieronder gebruiken als je wilt reageren.

    Reageren

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *